دکتر علیرضا نیکبخت نصرآبادی، استاد دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر مجتبی ویسمرادی، استادیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران
دکتر مجیده هروی، استادیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه شاهد
دکتر فریده یغمایی، دانشیار دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

ویراستار انگلیسی: دکتر مجتبی ویسمرادی – علیرضا قریب
ویراستار فارسی: دکتر فاطمه الحانی
حروفچینی و صفحه آرایی: فرشته حیدری
طرا ح جلد: اصغر سورانی
ناشر: انجمن علمی پرستاری ایران
نشانی: تهران – میدان توحید – دانشکده پرستاری و مامایی تهران
کدپستی: 1419733171، صندوق پستی: 398/14195، تلفن و نمابر: 66592535
e-mail: info@jne.ir , Website: http://jne.ir

آموزش پرستاری دوره 3 شماره 4 (پیاپی 10) زمستان 1393، 47-37 بررسی عوامل تسهیل کننده و بازدارنده شرکت مشمولین در برنامه های آموزش مداوم جامعه پزشکی

شادی پشندی، هاد ی خوشاب، حسین رفیعی، عباس عباسزاده، فریبا برهانی

چکیده

مقدمه: عوامل بسیاری می توانند در شرکت مشمولین در برنامههای آموزش مداوم جامعه پزشکی نقش داشته باشند، ولیاطلاعات موجود در این رابطه بسیار محدود میباشد. لذا پژوهش حاضر با هدف بررسی عوامل بازدارنده و تسهیلکننده مشارکتمشمولین برنامه های آموزش مداوم جامعه پزشکی در این برنامه ها طراحی و اجرا شد.
1268732239263

Downloaded from jne.ir at 10:25 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from jne.ir at 10:25 +0330 on Wednesday October 11th 2017

روش: در این مطالعه مقطعی، 740 نفر از مشمولین آموزش مداوم شاغل در بیمارستان های وابـسته بـه دانـشگاه علـومپزشکی کرمان در سال 1391 (از تاریخ 1/4/91 تا تـاریخ 30/9/91) بـه صـورت در دسـترس انتخـاب شـدند. ابـزار گـردآوری اطلاعات، پرسشنامه سه بخشی بود که بخش اول شامل اطلاعات دمـوگرافیکی ، بخـش دوم پرسـشنامه شـامل 21 سـؤال کـهعوامل انگیزشی یا تسهیلکننده فردی و سازمانی شرکت در برنام ههای آموزش مداوم را می سنجید و بخش سوم نیـز شـامل 32 سؤال که عوامل بازدارنده یا موانع شرکت در برنامه های آموزش مداوم را میسنجید. داده ها از طریق نرم افزار SPSS v.16 و از طریق آمار توصیفی و آزمو نهای آ ماری تیمستقل و آنالیز واریانس یک طرفه تجزیه و تحلیل شدند.
یافتهها: مهمترین عامل تسهیلکننده در بین نمونهها »کسب امتیاز« با میانگین نمره (84/0±25/4) و کم اهمیت ترینآن »وجود موقعی تهای رقابتی« با میانگین نمره (12/1±00/3) بود. مهمترین عامل بازدارنده »مشکلات کاری (کمبـود پرسـنلهمکار)« با میانگین نمره (20/1±02/4) و کم اهمیتترین آن »اعتماد به نفس پـایین« بـا میـانگین نمـره (38/1±88/2) بـود .
همچنین مهمترین دسته از عوامل تسهیلکننده »عوامل فردی « و عمدهترین دسته از عوامل بازدارنده »موانـع سـازمانی« ذکـرشد. نتایج به دست آمده بین میانگین عوامل تسهیلکننده فردی 22/0±97/3 و سازمانی 27/0±48/3 اختلاف معنادار آمـاری رانشان داد. اما در مقایسه میانگین موانع بازدارنده فردی 36/0±42/3 و سازمانی 23/0±49/3 اختلاف معناداری مشاهده نشد.
نتیجهگیری: از آنجایی که انگیزه اصلی شرکتکنندگان در برنامههای آموزش مداوم، »کسب امتیاز جهت ارتقاء شغلی« ذکر شده است، می توان با استفاده از راهکارهایی از قبیل دخالت دادن بیشتر آموزشگیرندگان در تعیین محتوی مطالب آموزشی،دخالت دادن آن ها در طراحی و چگونگی اجرای برنام ههای آموزشی، برگزاری کارگاه های توجیهی جهت کادر درمانی بـه منظـورآگاهی بیشتر آنها از اهداف برنامههای آموزش مداوم و برگزاری کارگاههای آموزشی جهت تغییر دیدگاه کادر درمـانی در مـوردبرنامه های آموزش مداوم انگیزه آن ها جهت شرکت در این دور هها را تغییر داد.

کلید واژه ها: آموزش مداوم جامعه پزشکی، علوم پزشکی، بازدارنده ها، عوامل انگیزشی

تاریخ دریافت: 11/5/1393 تاریخ پذیرش: 20/10/1393

مقدمه

با توجه به دگرگونی های سریع و پر شتاب دانش و معلومات بشری، همه چیز بـه سـرعت در حـال تغ ییـر و تحول است. سازمانها به عنوان یک سیستم باز با محیط در تعامل میباشند و برای تداوم حیات، نیازمند پاسخگویی به تغییرات محیطی هستند. از آنجایی که منـابع انـسانی مهم ترین عامل و محور سازمان هـا محـسوب مـی شـوند،آماده سازی منابع مزبور بـرای مواجهـه بـا تغییـ رات و بـهروزرسانی دانش آن ها از اهمیت و یـژ های برخـوردار اسـت(1). از جمله مواردی که یونسکو در آستانه قرن ب یـست و یکم تأ کیـد فـراوان بـه آن داشـته، جـدایی ناپـذیر بـودن یادگیر ی همیشگی از زندگی انسان هاست. یادگیری دایمی و به روز بودن اطلاعـاتی کـه بـا سـلامت افـراد جامعـه سروکار دارد، از اهمیت ویژه ای برخوردار است (2). بـه روزنگه داشتن دانش و مهارت بـ ه طـور مـداوم، شـالوده کـاربالینی مطمئن و ایمـن اسـت (3). آمـوزش مـداوم جامعـهپزشکی روش تأیید شدهای اسـت کـه مـی توانـد آمـوختن مادامالعمر را تسهیل نماید. ایـن نـوع آمـوزش بـر حفـظ وتوسعه دانش، مهارت و ارتباطات تمرکز می نماید تـا ارایـه مراقبت و درمان شایسته ای را تضمین نماید (4).
واضح است که جامعه علوم پزشکی همیشه نی ازمنـد اطلاع از آخرین یافت ههای علمی و آشنایی با سیاست هـای بهداشتی درمانی کشور و در نهایت، تقویت و تحکیم و بـه روز نمودن آموخته های صحیح قبلی خود می باشد، زیرا هـر 4 تا 5 سال بـ ه طـور متوسـط 50% دانـش پزشـکی کهنـه میشود. با توجه به انفجار دانش در علوم پزشکی و افزایش حجم آن، کادر بهداشتی درمانی نمیتواند از همه دانـش و تکنولوژی موجود در این حیطه آگاه باشد. به علاوه، حفظ و نگهداری اندوختههای قبلی است که مـش کل را دو چنـدان میکند. در این بین، بازآموزی یکـی از بهتـرین روش هـای روزآمد نمودن اطلاعات و معلومات دانش آموختگـان اسـت که در طول دو دهه اخیر در اک ثر کشورهای دنیا مورد توجه قرار گرفتـه اسـت (5). بـر ا یـن اسـاس، سـازمان جهـانی بهداشت، آموزش مداوم را به مثابه یک ضرورت فوری بـه رسمیت شناخته و در گردهمایی جهانی آموزش پزشکی در ادینبورگ در سال 1993 بـر اهم یـت آن بـه عنـوان یـک فعال یـت ضـروری بـرای حفـظ مهـارت هـای حرفـ های دانش آموختگان تأکید نموده است (6).
در حال حاضـر س یـستم هـای ارایـه کننـده خـدمات بهداشتی، مراقبتی و درمـانی در کـشور، بـا چـالش هـای فراوانی روبهرو هستند که یکی از مهم ترین این چالش ها، کیفیت نامطلوب خدماتی است ک ه ارایه می شود. یکـی از عوامل مهم در کیفیت نامطلوب ارایه خدمات بهداشـتی و مراقبتـی، عوامـل انـسانی اسـت . ن یـروی انـسانی نقـش بهسزایی در تحول و پیشرفت امور مراقبت و درمانی دارد و به عنوان یکـی از ار کـان مهـم هـر سـازمان بـه شـمار می آید. بهسازی نیروی انسانی در وزارت بهداشت و درمان یکـی از مـسؤولیت هـای مهـم مـدیران بـوده و شـامل فعالی تهایی است که بـرا ی ارتقـای سـطح صـلاحیت و افزایش دانش، آگاهی و ایجاد مهارت در پرسـنل مـذکور برای ارایه خدمات درمانی بهتـر بـه مـورد اجـرا گذاشـته می شـود . یکـی از روش هـای بهـسازی ن یـروی انـسانی، آموزش مداوم است (7).
آموزش مداوم مجموعه ای از فعالیت ها، روش هـا و برنامه هایی است که شاغلین به کمک آن در بهبود سطح آگاهی، رفتار، نگرش و استعدادهای ذهنی خویش گام بر می دارند تا بتوانند مهارت و شا یـستگی کامـل خـود را در انجام وظایف مربوط بـه شـغل شـان نـشان دهنـد (8). در تعریف دیگر، آموزش مداوم یک فعالیـ ت ضـرور ی بـرای حفظ مهارت هـای حرفـه ای دانـش آموختگـان اسـت (9).
برنامه های آموزش مداوم باعث تکامل حرفه ای و افزایش مهارت های بالینی کـادر درمـانی مـی شـود ، زیـ را فراینـد آموزش در طول تحصیلات آکادمیک برای پاسخگویی به نیازهای بیماران کافی ن یـست و کارکنـان بـرای ارتقـای مهـارت و عمل کـرد خـود ن یـاز بـه بـازآموزی دارنـد (10). مطالعات نشان داده اند که آموزش مـداوم جامعـه پزشـکی که از آن با نام توسعه مداوم حرفه ای نی ز یاد می کننـد بـر عملکرد و حفظ صلاحیت حرفـه ای کـادر درمـانی تـأثیر مثبت دارد (11). در کشور مـا ن یـز ا یـن راه کـار مهـم از سال ها قبل آغاز شده است و پس از گذشت چندین سال از اجرای این برنامه ها اکنون تلاش بر آن است که میزان مشارکت و اثربخشی این برنامه ها افزایش یابد (12).
1268732239263

Downloaded from jne.ir at 10:25 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from jne.ir at 10:25 +0330 on Wednesday October 11th 2017

1268732239263

Downloaded from jne.ir at 10:25 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from jne.ir at 10:25 +0330 on Wednesday October 11th 2017

در مطالعـه ای کـه بـرروی پزشـکان عمـومی تـازه فارغ التحصیل و شاغل در بیمارسـتان هـ ای اسـت رالیا انجـامگرفت، مشکلات مربوط به بار کاری و کمبود وقت از اهـمعوامل بازدارنده شرکت در آموزشهـ ای مـداوم شناسـاییگردید. از عوامل بازدارنده دیگر تعداد زیاد بیمـاران، نوبـتکاری در شـیفتهـ ا، نـاتوانی در پـیش بینـی بـار کـاری ومسؤولیتهای متعدد گزارش شده اند. اما از عواملی که بهتر قاب ل چ اره ج ویی بودن د، کمب ود وق ت جه ت مطالع ه،مشکلات مربوط به آموزش و مسایل مربوط به محل کـاربود (13). در مطالعات محدود انجـام شـده در ایـران (18-14) عمده ترین عوامل انگیزشی شرکت در برنامههـ ا ابعـادغیرعلمــی نــشان داده شــده کــه ایــن امــر در راســتایسیاستهای آموزشی وزارت بهداشت و درمان نمـی باشـد . بنابراین لزوم بررسی عوامل انگیزشی یا تسهیل کننده و نیز موانع یا عوامل بازدارنده شـرکت در برنامـه هـ ای آمـوزشمداوم برای شناخت نقاط ضعف و قوت برنامه ها، افزایش کارآیی، اثربخشی و نیز افزایش مشارکت در آن ها ضروری می باشد. لذا پژوهش حاضر به منظور بررسی عوامل مؤثر وبازدارنده شرکت پزشکان، پرستاران و سایر پیراپزشـکان دربرنامههای آموزش مداوم جامعـه پزشـکی طراحـی و اجـراگردید تا نتایج آن مورد استفاده سیستم های آموزشی قـرارگیرد.

روش مطالعه
مطالعه مقطعی حاضر در سال 1391 با کسب مجوز لازم از معاونت تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشـکیکرمان انجام پـذیرفت. نمونـه پـژوهش حاضـر را تمـامیشرکتکنندگان برنام ههای آموزش مداوم شهر کرمان کـهاز تاریخ 1/4/91 تـا تـاریخ 30/9/91 در ایـن دوره حـضورداشتند اعم از پرستار، ماما، پزشک، دندانپزشک، داروساز وسایر پیراپزشکان ( علـوم آزما یـشگاهی، رادی ولـوژی، اتـاقعمل، فیزیوتراپی، تغذیه، آمار و مدارک پزشـکی) تـشکیلمـی داد. نمونـه گیـری در پـژوهش حاضـر بـه صـورت در دسترس و به این صورت بود که پژوهشگران با توجـه بـهتقویم آموزشی سالانه مرکز آموزش مداوم جامعه پزشـکیدان شگاه عل وم پزش کی کرم ان دوره 6 ماه ه ای را ک ه بیشترین برنام ههای آموزشی در آن قرار داشـتند و بـالطبعمراجعه کننده بیشتری نیز از مشمولین قانون آموزش مداومرا شامل مـی شـد انتخـاب نمودنـد (تابـستان و پـاییز 91).
سپس در روزهایی که برنامه هـای آمـوزش مـداوم برگـزارمی شد در محل حضور پیدا کرده و پرسشنامههـ ا را هنگـامتحویل مدارک ثبـتنـام بـه شـرکتکننـدگان مـی دادنـد.
شرکتکنندگان با توجـه بـه تمایـل خـود آن را تکمیـل وهنگام تحویـل مـدارک ثبـت نـام در پایـان دوره تحویـلمی دادند. در طول 6 ماه نمونهگیری 830 پرسـشنامه بـینکلیه مراجعه کنندگان در این دوره زمانی توزیع شـد کـه ازاین تعداد 63 مورد بدون جواب تحویل گردیـد و 27 مـورداصلاً تحویل داده نشد و در مجموع حجم نمونـه بـه 740 نفر تقلیل یافت. این پژوهش فقط برنامه هـای ی را کـ ه در بین پرسنل فوق به بـازآموزی (آمـوزش مـداوم) معـروف است مورد بررسی قرار داد و دیگر برنامه های آم وزشـی از قبیل شرکت در برنامه های آموزش عمومی نظیر دورههای گواهینامه مهارتهای رایانه، آموزش زبان انگلیسی و غیره را شامل نمی شـد . لازم بـه ذکـر اسـت کـه قـبلاً از دادن پرسشنامهها جهت تکمیل بـه شـرکتکننـدگان بـه آن هـا اطمینان داده می شد که شرکت در پژوهش داوطلبانه بـوده و نتایج پژوهش هیچ اثر منفی را برای آنها در بر نخواهـدداشت و یافتههای پژوهش نیز تنهـا بـا توجـه بـه اهـدافپژوهش مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
1268732239263Downloaded from jne.ir at 10:25 +0330 on Wednesday October 11th 2017

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

Downloaded from jne.ir at 10:25 +0330 on Wednesday October 11th 2017

ابــزار مــورد اســتفاده در پــژوهش حاضــر، جهــتجمع آوری دادهها پرسشنامه سـه بخـشی بـود. بخـش اولشامل اطلاعات دموگرافیکی، بخش دوم پرسشنامه شـامل21 سؤال که عوامل انگیزشی یـا تـسهیل کننـده فـردی وسازمانی شرکت در برنامههای آموزش مداوم را می سنجید (13 س ؤال انگی ز هه ای ف ردی و 8 س ؤال انگی زه ه ای سازمانی) (مجموع نمرات در این بخـش از حـداقل 21 تـاحداکثر 105 بود) و بخش سوم نیـز شـامل 32 سـؤال کـهعوامل بازدارنده یا موانع شـرکت در برنامـه هـای آمـوزشمداوم را میسنجید (8 سؤال موانع فردی و 24 سؤال موانع سازمانی) (مجموع نمرات در این بخـش از حـداقل 32 تـاحداکثر 160 بود). برای اندازه گیری هر گزینه از مقیـاس 5 درجهای لیکرت (بسیار کم، کم، متوسط، زیاد و خیلی زیاد) استفاده شد. در مجموع نمره پرسشنامه مـذکور پژوهـشگرساخته بوده و روایـی و پایـایی آن نیـز توسـط پژوهـشگرسنجیده شد. روایی ابزار با استفاده از روش روایی محتوا و توسط 15 نفر از اعضاء هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی کرمان تعیین شد که برای آن عدد 89/0 بـ ه دسـت آمـد. جهـت بررسـی پایـایی ، از روش آزمـون مجـدد (test- retest) در طی یک مطالعـه مقـدماتی بـین 20 نفـر از شرکتکنندگانی که ب ه صورت تصادفی از بین جامعه مورد پژوهش انتخاب شدند، استفاده شد (این 20 نفر در مطالعه نهایی شرکت داده نشدند). ضریب همبستگی بین نمرات بار اول و دوم که به فاصله زمانی 15 روز تهیه شده بـود 87/0 برآورد شد. جهت تحلیل دادهها از نرمافزار SPSS v.16 استفاده شد . با توجه به توزیع نرمال داده های کمـیبراساس نتایج آزمون کولموگرف اسمیرنوف شرایط جهـتاسـتفاده از آزمـون هـای پارامتریـک وجـود داشـت. بـرای توصیف میانگین و انحـراف معیـار از آزمـونهـای آمـاریشاخصهای مرکزی و پراکندگی، و برای اهـداف تحلیلـیمطالعه با توجه به توزیـع نرمـال داده هـ ا از آزمـون آمـاریتی مستقل و آنالیز واریانس یک طرفه استفاده شد.

یافتهها
از مجموع 830 نفر مشمول، 740 نفـر در پـژوهشحاضر شرکت نمودند (میزان پاسـخگویی 2/89%). از ایـنتعداد 63% را زنان و مـابقی را مـردان تـشکیل مـی دادنـد .
میانگین سنی افراد مورد مطالعه 96/5±34/39 سـال بـود. از نظـــر وضـــعیت اســـتخدامی، نزدیـــک بـــه 40% از شرکتکنندگان به صورت پیمانی و 25% نیـز بـه صـورترسمی مشغول به کـار بودنـد. بیـشترین و کمتـرین گـروهش رکت کنن دگان در پ ژوهش را ب ه ترتی ب پرس تاران و پزشـکان متخـصص تـشکیل مـی دادنـد. از نظـر سـنوات خدمتی، 56% از شرکتکنندگان سابقه کمتر از 10 سـال و44% نیز سابقه بالاتر از 10 سال خدمت را گزارش نمودند.
براساس نتایج بـه دسـت آمـده از پـژوهش حاضـربیشترین عامل انگیزشـی فـردی شـرکت در کـلاس هـ ای آمــوزش مــداوم »کــسب امتیــاز« بــا میــانگین نمــره 84/0±25/4 و بیـ شترین عامـ ل انگیزشـ ی ســـازمانی
»چاره جویی در حل مشکلات حرفهای« با میـانگین نمـره
88/0±90/3 بـود (جـداول شـماره 1و2). نتـایج پ ژوهش حاضر نشان داد که بیشترین مانع بازدارنده فـردی شـرکتدر کلا سهای آموزش مداوم »کمبود وقـت« بـا میـانگیننمـره 89/0±99/3 بی شترین م انع بازدارن ده س ـازمانی»مشکلات کاری (کمبود پرسنل همکار)« با میانگین نمره
20/1±02/4 بود (جداول شماره 3و4).
پرســتاران بیــشترین عامــل انگیزشــی را »کــسب امتیاز« بـا میـانگین نمـره 73/0±40/4 و کمتـرین عامـلانگیزشی را »وجود موق عیت های رقابتی« با میـانگین نمـره19/1±99/2 ذکـر نمودن د. ایـن گ روه مهـم ت رین م انع بازدارنده را »مشکلات کاری (کمبود پرسـنل همکـار)« بـامیانگین نمره 06/1±26/4 و کم اثرتـرین آنهـا را »نبـودتقویم آموزشـی سـالانه« بـا میـانگین نمـره 49/1±82/2 می دانستند. کارشناسان مامایی بیشترین عامل انگیزشـی را»افــزایش میــزان خود کارآمــدی« بــا میــانگین نمــره
75/0±57/4 و کمتـ رین عامـ ل انگیزشـ ی را »وجـ ود موقعیتهای رقابتی « با میـانگین نمـره 19/1±99/2 ذکـرنمودند. این گروه مهمترین مانع بازدارنده را »کمبود وقت« 88/0±01/4 و کمترین مانع بازدارنده را »اعتماد به نفـسپایین (جهت شرکت در کارگاه، سمینار، کنفرانس و …)« بامیــانگین نمــره 33/1±48/2 ذکــر نمودنــد. در ســایر پیراپزشکان (علوم آزمایشگاهی، رادی ولـوژی، اتـاق عمـل،فیزیوتراپی، تغذیه، آمار و مدارک پزشکی) عوامل انگیزشی یا تسهیلکننده مانند گروه مامایی و موانع بازدارنـده ماننـدگروه پرستاری رتبه بندی شـده بودنـد. در گـروه پزشـکانعمومی بیـشترین عامـل انگیزشـی، »فراگیـری برخـی ازتکنیــک هــا و روش هــای درمــان« بــا میــانگین نمــره64/0±44/4 و کمتـــرین عامـــل انگیزشـــی »وجـــود موقعیتهای رقابتی « با میـانگین نمـره 02/1±97/2 ذکـرشده بود . این گـروه از شـرکت کننـدگان مهـمتـرین مـانعبازدارنــده را »مــشکلات کــاری (تجمــع کارهــا پــس ازبازگشت)« با میانگین نمره 88/0±24/4 و کم اهمیتترین مانع را »نامناسب بودن زمان برگزاری دورهها (بعد از شـبکــاری)« بــا میــانگین نمــره 51/1±81/2 مــی دانــستند.
دندانپزشکان بیشترین عامل انگیزشی را »افـز ایش دانـشتخصصی و حرفـهای« بـا میـانگین نمـره 66/0±27/4 وکمترین عامل انگیزشی را »وجود موقعی تهای رقابتی « بـامیــانگین نمــره 12/1±93/2 ذکــر کــرده بودنــد . آن هــا مهمترین مانع بازدارنده را »مشکلات کاری (کمبود پرسنلهمکار)« با میانگین نمره 89/0±26/4 و کم اهمیت تـرین مانع بازدارنده را »اعتماد به نفس پایین (جهـت شـرکت درکارگــاه، ســمینار، کنفــرانس و …)« بــا میــانگین نمــره44/1±11/3 می دانستند. رتبـه بنـدی در گـروه داروسـازانمانند گروه پرستاری بود. با این تفاوت که کم اهمیت تـرینمانع بازدارنده را »اعتماد به نفس پایین (جهـت شـرکت درکارگاه، سمینار، کنفرانس و …)« ذکر کرده بودند. پزشـکانمتخصص نیز بیشترین عامل انگیزشی را »افزایش دانـشتخصصی و حرفـهای« بـا میـانگین نمـره 06/0±97/3 ومهمترین مانع بازدارنده را »مشکلات کاری (کمبود پرسنلهمکار)« با میانگین نمره 98/0±16/4 می دانستند.
نتایج بـه دسـت آمـده از آزمـون تـی مـستقل بـینمیانگین عوامل انگیزشی فـردی 22/0±97/3 و سـازمانی27/0±48/3 اخـــتلاف معنـــادار آمـــاری را نـــشان داد
(001/0<p) که بیانگر تأثیرگذاری متفاوت این عوامـل درشرکت مشمولین در برنامههای آموزش مـداوم اسـت. امـانتایج این آزمون در مقایسه میانگین موانع بازدارنده فـردی36/0±42/3 و سازمانی 23/0±49/3 اختلاف معناداری رانشان نداد (05/0>p) که بیانگر تأثیر یکـسان ایـن موانـعاست. براساس نتایج آزمون آمـاری تـی مـستقل، اخـتلافآمــاری معنــاداری در میــانگین نمــره میــانگین عوامــلتسهیلکننده بین مردان و زنان شرکتکننـده در پـژوهش

1268732239263Downloaded from jne.ir at 10:25 +0330 on Wednesday October 11th 2017

Downloaded from jne.ir at 10:25 +0330 on Wednesday October 11th 2017

حاضر وجود نداشت (05/0>p). ضمناً این مورد در ارتبـاطبا موانع بازدارنده نیز مشابه بـه دسـت آمـد (05/0>p). دربررسی میانگین موانع بازدارنده براسـاس وضـعیت تأهـل،آزمون آنالیز واریانس یک طرفـه نـشان داد کـه میـانگینموانع بازدارنده، بین متأهلین نسبت به سایر گروهها بیـشتر بوده به نحوی که این اختلاف معنادار بود (001/0<p)، اما در مقایسه عوامل تسهیلکننده این اختلاف معنـا دار نبـود. لازم به ذکر است در بررسی میانگین عوامل تسهیلکننـده و موانع بازدارنده براساس سابقه کـار، نتـایج آزمـون آنـالیز
واری انس ی ک طرف ه اخ تلاف معن اداری را ن شان ن داد (05/0>p).
جدول 1- رتبه موارد مؤثر بر انگیزه های فردی پاسخگویان برحسب میانگین امتیاز کسب شده
میانگین رتبه گزینه تسهیل کننده (انگیزشی) فردی شماره گزینه در پرسشنامه
0/84±4/25 1 کسب امتیاز 1
0/73±4/20 2 افزایش دانش تخصصی و حرفه ای 5
0/84±4/15 3 افزایش میزان خود کارآمدی 9
0/77±4/10 4 علاقه ذاتی به فراگیری دانش 10
0/79±4/08 5 احساس کفایت و شایستگی در انجام کارها بعد از آموزش های مربوطه 11
0/96±4/06 6 فراگیری برخی از تکنیکها و روش های درمان 21
0/80±4/00 7 مرور اطلاعات قبلی و به روز شدن دانش تخصصی 3
0/89±3/96 8 علاقه به تغییر و رفع نواقص 16
1/05±3/93 9 به روز شدن دانش تخصصی 18
0/87±3/92 10 افزایش توانایی کارهای عملی در گارگاه ها 8
0/92±3/92 11 داشتن تمایل به شرکت در کنفرانس ها و سمینارها 15
1/31±3/55 12 برخورداری از مزایای ارتقاء شغلی 2
0/96±3/51 13 داشتن حس کنجکاوی 14

جدول 2- رتبه موارد مؤثر بر انگیزه های سازمانی پاسخگویان برحسب میانگین امتیاز کسب شده
میانگین رتبه گزینه تسهیل کننده (انگیزشی) سازمانی شماره گزینه در پرسشنامه
0/88±3/90 1 چاره جویی در حل مشکلات حرفه ای 6
0/83±3/87 2 مبادله اطلاعات و تجربیات با دیگر همکاران 4
0/93±3/55 3 افزایش تعامل با سایر همکاران 7
1/06±3/50 4 صدور سریع گواهی ها از طریق سایت 20
1/12±3/49 5 آسان شدن مراحل ثبت نام 19
1/04±3/35 6 استفاده از تسهیلات و موقعیت های موجود در برنامه های آموزش مداوم 17
1/25±3/34 7 امکان پیدایش موقعیت های شغلی بهتر بعد از آموزش ها 12
1/12±3/00 8 وجود موقعیت های رقابتی 13

جدول 3- رتبه عوامل بازدارنده فردی پاسخگویان برحسب میانگین امتیاز کسب شده
میانگین رتبه گزینه موانع (عوامل بازدارنده) فردی شماره گزینه در پرسشنامه
0/89±3/99 1 کمبود وقت 1
1/25±3/75 2 سایر مشکلات خانوادگی 23
1/28±3/56 3 مشکلات خانوادگی خانه داری 21
1/18±3/55 4 مشکلات خانوادگی شغل دوم 22
1/29±3/42 5 مشکلات خانوادگی نگهداری فرزند 20
1/43±3/19 6 عدم آشنایی با نحوه ثبت نام در دوره ها 11
1/40±3/09 7 بی علاقگی و عدم تمایل به آموزش 3
1/38±2/88 8 اعتماد به نفس پایین (جهت شرکت در کارگاه، سمینار، کنفرانس و …) 2

جدول 4 – رتبه عوامل بازدارنده سازمانی پاسخگویان برحسب میانگین امتیاز کسب شده
میانگین رتبه گزینه موانع (عوامل بازدارنده) سازمانی شماره گزینه در پرسشنامه
1/20±4/02 1 مشکلات کاری (کمبود پرسنل همکار) 25
1/27±3/87 2 مشکلات کاری (تجمع کارها پس از بازگشت) 26
1/22±3/87 3 نامناسب بودن زمان برگزاری دوره ها تداخل با شیفت کاری صبح 4
1/19±3/82 4 بعد از شب کاری 7
1/25±3/71 5 عدم تأثیر گواهی دوره ها در حقوق و مزایا 30
1/28±3/67 6 مشکلات کاری (حجم کاری زیاد) 24
1/24±3/64 7 نامناسب بودن زمان برگزاری دوره ها تداخل با شیفت کاری شب 6
1/21±3/61 8 نامناسب بودن زمان برگزاری دوره ها تداخل با شیفت کاری عصر 5
1/34±3/53 9 عدم تناسب محتوای برنامه ها با نیازهای حرفه ای 13
1/46±3/52 10 نبود تقویم آموزشی سالانه در دسترس 32
1/38±3/51 11 هزینه های شرکت در دوره ها 16
1/39±3/48 12 کمبود تشویق از طرف مسؤولین 28
1/43±3/42 13 نامناسب بودن مکان برگزاری دوره ها از نظر مسافت 10
1/42±3/38 14 نامناسب بودن مکان برگزاری دوره ها از نظر نور 9
1/36±3/37 15 اطلاع رسانی نامناسب 12
1/21±3/36 16 روش تدریس نامناسب 14
1/18±3/36 17 عدم تسلط مدرسین به موضوعات مورد آموزش 15
1/36±3/32 18 سختگیری های پرسنل آموزش مداوم (حضور به موقع، مقاومت در ثبت نام) 29
1/39±3/31 19 تکراری بودن برنامه های آموزشی 27
1/25±3/25 20 ناکافی بودن مدت بعضی از دوره ها 19
1/24±3/24 21 عدم رعایت عدالت در معرفی به برنامه ها از طرف مسؤول مربوطه 17
1/45±3/22 22 نامناسب بودن مکان برگزاری دوره ها از نظر تهویه 8
1/36±3/20 23 نبود نظم در جلسات 31
1/28±3/19 24 عدم صدور به موقع گواهی های شرکت در دوره 18

بحث
در این مطالعه به بررسـی عوامـل تـسهیلکننـده وموانـع بازدارنـده شـرکت در برنامـه هـای آمـوزش مـداوم پرداخته شد. نتایج حاصل حاکی از آن بود که انگیزه اصلی بیشتر شرک تکنندگان در برنامـه هـای بـازآموزی، کـسب امتیاز بوده و بعد از آن به ترتیب افزایش دانش تخصصی و حرفهای، افزایش میزان خودکارآمـدی و علاقـه ذاتـی بـهفراگیری دانش ذکر شده بود.
1268732239263Downloaded from jne.ir at 10:25 +0330 on Wednesday October 11th 2017


پاسخ دهید